ⓘ Enzyklopädie. Schon gewusst? Seite 210




                                               

1357

König David II. vun Schottland warrt freelaten. He weer 11 Johren as Gefangenen in England ween. De Schotten hefft 100.000 Mark för sien Freeheit betahlen mösst.

                                               

1372

22. Juni: Inn Hunnertjöhrigen Krieg warrt England vun en gemeensame Flott ut Frankriek un Kastilien bi de Slacht vun La Rochelle slahn. Ton eersten Mol siet 1340 regeert de Franzosen nu övern Kanal vun Dover.

                                               

1376

März: De Fredensverdrag twuschen Frankriek un England warrt verlängert bit ton April 1377 13. September: Paapst Gregor XI. gifft sien Amtssitt in Avignon up un kehrt nah Rom torüch.

                                               

1380

Johann III. vun Deefholt föhrt för siene Börgers in Deefholt dat Ossenbrügger Stadtrecht in Ton eersten Mol steiht de Naam vun de Gemeende Baarnbössel in den hüdigen Landkreis Deefholt in en Urkunn to lesen. Dormols heet de Oort upp dem borne. Da ...

                                               

1387

De mongoolsche Eroverer Timur Lenk maakt de Stadt Isfahan in Persien inn Dutt un lett de meist 70.000 Inwahners ane Siet maken Litauen warrt ton Christendom bekehrt, nadem se bit hierhen de lesten Heiden in Europa bleven weern.

                                               

1399

13. Oktober: Henry Bolingbroke warrt as Hinrich IV. ton König vun England kröönt. He is de eerste König ut dat Huus Lancaster 30. September: Dat engelsche Parlament röppt Henry Bolingbroke ut dat Huus Lancaster ut ton neen König. De vörmolige Kön ...

                                               

14

Germanicus treckt ut gegen de Germanen In de Consecratio Augusti warrt verklaart, dat de vörmalige Kaiser Augustus nu as en Gott gellen schall Tiberius Claudius Nero warrt Kaiser vun dat Röömsche Riek bit 37

                                               

1404

De Bremers boot in Atens in Butjadingen de "Vredeborgh" In Bremen warrt de Roland ut Steen haut un upn Markplatz upstellt 16. Dezember: Wilhelm VI. ut dat Huus Bayern warrt Graaf vun Holland De Düütsche Oorden nümmt Sarmaiten in. To keen Tiet is ...

                                               

1415

4. Mai: Dat Konzil vun Konstanz verklaart, dat de engelsche Karkenreformater John Wyclif en Ketter ween weer. Wyclif weer al 1384 storven, man dat Konzil beslutt, siene Överresten schöllt verbrennt weern. Dat passeert denn ok worraftig 1428. 6. J ...

                                               

1417

1. August: De engelsche König Hinrich V. lannt in de Tied vun den Hunnertjöhrigen Krieg mit en Heer nich wiet af vun de Münnen vun den Touques-Stroom in de Normandie. He fangt en Krieg gegen Frankriek an un will dörsetten, datt de engelsche Kroon ...

                                               

1419

19. Januar: Inn Hunnertjöhrigen Krieg twuschen Frankriek un England nümmt de engelsche König Hinrich V. de Stadt Rouen in. De Normandie fallt dormit an de Kroon vun England.

                                               

1420

De Kapell in dat Dörp Mattfeld in den hüdigen Landkreis Deefholt warrt utboot to en Kark un kriggt den Naam St. Catharinen-Kark. De Kapell harr al in dat Johr 1179 an desülbige Steed stahn.

                                               

1430

10. November: In den Striet üm de Macht in Oostfreesland sluut sik de Oostfresen to en "Bund vun de Freeheit" tohopen un wählt Edzard Cirksena to jem ehrn Baas

                                               

1435

21. September: Dör den Freden vun Arras twuschen Hartog Philipp III. vun Burgund un König Karl VII. vun Frankriek geiht de Bund twuschen England un Burgund to Enne.

                                               

1438

1. Januar: Albert II. vun Habsborg warrt König vun Ungarn. Korte Tied later warrt he ok ton düütschen König wählt. Mit em geiht dat los mit de lange Rege vun Kaisers un Königen vun dat Hillge Röömsche Riek ut dat Huus Habsborg bit 1740.

                                               

1446

Portugal nümmt dat Königriek Mali dat hüdige Guinea-Bissau weg un maakt dor siene Kolonie Portugeessch Guinea vun. De blifft bit 1974 bi Portugal. 12. Juni: Freden twuschen Öösterriek un de Swiezer Eedgenoten

                                               

1448

Nisch warrt vun de Osmanen innahmen un blifft bit 1878 bi dat Osmaansche Riek Tweete Slacht up dat Amselfeld. Graaf Christian vun Oldenborg warrt König vun Däänmark

                                               

1451

3. Februar: Mehmet II. hett na den Dood vun sien Vadder Murad II. nu dat Seggen in dat Osmaansche Riek. He schall twee Johr later de Eroverer vun Konstantinopel weern. De Universität vun Glasgow warrt grünnt. Dat is de tweetöllste Universität vun ...

                                               

1452

15. April: Leonardo da Vinci, italieensch Universalgenie † 1519 10. März: Ferdinand II., König vun Aragonien un as Ferdinand V. König vun dat Vereente Spanien † 1516

                                               

1456

De Stadt Dringelborg in Hessen brennt ton tweten Mol af 22. Juli: Ünner jem ehren Sultan Mehmet II. staht de Osmanen ton eersten Mol vör Belgrad. Later mütt se wedder aftrecken

                                               

1457

13. Februar: Maria vun Burgund, vun 1477 af an Hartogsche vun Burgund † 1482 28. Januar: Hinrich VII., König vun England un eerste König vun dat Huus Tudor † 1509

                                               

1459

23. September: In de Slacht vun Blore Heath winnt dat Huus York gegen dat Huus Lancaster. Düt is en vun de eersten Slachten vun de engelschen Rosenkriegen

                                               

1460

30. Dezember: In de engelschen Rosenkriegen kümmt Richard Plantagenet in de Slacht bi Wakefield üm. Richard weer de Baas vun dat Huus York. Nu warrt sien Söhn Edward Baas vun dat Huus un stritt gegen de Lancasters

                                               

1461

In de engelschen Rosenkriegen nümmt Eduard, de Hartog vun York, London in un röppt sik süms ut ton neen König. As Eduard IV. is he de eerste König ut dat Huus York.

                                               

1462

22. Januar: De Portugesen "finnt" de Insel São Vicente, en vun de Kapverdischen Inseln inn Atlantik. De Inkas erovert Ecuador bit 1471 Iwan III. warrt Zar vun Russland 2. Dezember: Johann Giskra nümmt den walachischen König Vlad III. Drăculea gef ...

                                               

1464

10. September: Otto III., Hartog vun Pommern-Stettin * 1444 18. Juni: Rogier van der Weyden, Maler ut de Renaissance-Tied, een vun de Fläämschen Primitiven * um 1399/1400 rum 14. August: Paapst Pius II. * 1405

                                               

1469

Lorenzo de Medici il Magnifico, de Staatsche warrt nee Stadtherr vun Florenz De Hanse un England fangt en Seekrieg an vunwegen de Privilegien vun de Hanse. 19. Oktober: Ferdinand II. vun Aragón un Isabella I. vun Kastilien heiraat. Dat is de Grun ...

                                               

1470

Juan de Borja Llançol de Romaní, spaansch Kardinal † 1500

                                               

1471

21. Mai: De vörmolige engelsche König Hinrich VI. ut dat Huus Lancaster warrt in den Tower of London up Befehl vun den neen König Edward IV. ane Siet bröcht

                                               

1473

19. Februar: Nikolaus Kopernikus, düütsch Astronom † 1543 17. März: Jakob IV., König vun Schottland † 1513 16. März: Hinrich de Frame, Hartog vun Sassen † 1541

                                               

1474

De Universität Saragossa warrt grünnt. 13. November: In de Slacht bi Héricourt winnt de Swiezer Eedgenoten över den Hartog Karl den Kühnen vun Burgund. De Burgunnerkriegen duert noch bit 1477. Amenne kümmt de Hartog dorbi üm. Karl de Kühne belage ...

                                               

1476

2. März: In de Burgunnerkriegen winnt de Swiezer Eedgenoten in de Slacht bi Grandson al wedder gegen Karl den Kühnen vun Burgund. 22. Juni: Slacht bei Murten: De Swiezer Eedgenoten slaht ok in de Slacht bi Murten den ehrgiezigen Karl den Kühnen.

                                               

1477

5. Januar: Karl de Kühne will nich insehn, dat he de Swiezer Eedgenoten nich unnerkriegen kann un sleiht de Slacht bi Nancy gegen jem. Dor kümmt he bi üm. Sien groot Riek warrt updeelt twuschen siene Dochter Maria un den franzööschen König.

                                               

1479

24. Januar: De Republik Venedig slutt Freden mit dat Osmaansche Riek un verleert meist ehren ganzen Besitt up dat faste Land in Grekenland un twee Städer in Albanien.

                                               

1480

23. Mai: De Osmanen unner Sultan Mehmed II. versöökt ton eersten Mol, Rhodos intonehmen, man mütt wedder aftrecken 11. August: De Osmanen nehmt Otranto in Süüditalien in. Se bringt ann 14. August 800 Lüde in de Zitadell üm, as de na de Övergaav s ...

                                               

1482

Hugo van der Goes, en vun de Malers vun de Fläämschen Primitiven * 1435/1440 rüm Federico da Montefeltro, Hartog vun Urbino, italieenschen Condottiere * 1422

                                               

1483

9. April: Na den Dood vun sien Vadder Eduard IV. warrt Eduard V. 12 Johr oolt de tweete König vun England ut dat Huus York. Eduard sien Ohm Richard Plantagenet lett denn lüttjen König Eduard un sien Broder in den Tower of London smieten un stiggt ...

                                               

1486

Daniel vun Büren de Ole warrt Liddmaat vun den Raat in Bremen 9. April: In Aken warrt Maximilian I. ton Rex Romanorum kröönt. 16. Februar: Maximilian I., Söhn vun Frerich III., warrt ton König vun dat Hillge Röömsche Riek wählt.

                                               

1492

12. Oktober: Christoph Kolumbus geiht in San Salvador, wat to Amerika höört, an Land. 3. August: Christoph Kolumbus seilt na Westen, för dat he na Indien will. Edikt vun Alhambra: Jöden Sephardim un Muslimen weert ut Spanien verdreven. 28. Oktobe ...

                                               

1493

14. November: Christoph Kolumbus geiht up dat Eiland Santa Cruz an Land, wat hüdigendags unner den Naam Saint Croix to de Amerikaanschen Jumferninseln tohöört. De Brunswieker Weltchronik vun Hermen Bote kümmt rut

                                               

1495

In Ribeira Grande warrt de Bo vun de Igreja Nossa Senhora do Rosário Rosenkranzkark anfungen, dat öllste vundaag noch erhollen Bowark vun Kap Verde.

                                               

1497

Sebastian Brant sien Narrenschipp vun 1494 kümmt in en latiensche Utgave as Stultifera Navis in Strassborg rut. En middelnedderdüütsche Utgave warrt mit den Titel Dat narren schyp vun Hans van Ghetelen in Lübeck druckt.

                                               

15

Dat "Sülvern Tietöller" in de röömsche Literatur fangt an bit 117 Germanicus sien Suldaten neiht Mattium inn Dutt. Dat weer de Hööftoort vun den germaanschen Stamm vun de Chatten

                                               

1502

Moctezuma II. warrt nee Herrscher vun de Azteken 13. September: In Livland winnt de Düütsche Orden unner sien Grootmeester Wolter vun Plettenberg in de Slacht an den Smolinasee över de Russen unner Zar Iwan III.

                                               

1503

22. September: Francesco Todeschini Piccolomini wurrd ton Paapst wählt un kriggt de Paapstnaam Pius III. 1. November: Giuliano della Rovere wurrd Paapst un kriggt den Paapstnaam Julius II. Sansibar kümmt to Portugal 10. Mai: As siene Scheepe vunn ...

                                               

1509

14. Mai: In de Slacht vun Agnadello warrt de Armee vun de Republik Venedig heel un deel slahn. 26. September: Een swaare Stormfloot mit Naamen Cosmas- un Damian-Floot in de Nordsee. De fritt so veel Land, datt Dollart un Jadebusen so groot weert, ...

                                               

1510

In de Kuntreien bi de Münnen vun den Kongo-Stroom fangt de Portugesen an un fangt un hannelt mit Slaven Jakob Fugger warrt Baas vun dat Augsborger Hannelshuus De Portugesen nehmt Goa in Indien in Hamborg warrt up den Rieksdag to Augsborg to een f ...

                                               

1511

Erasmus vun Rotterdam schrifft sien Book De Doorheit ehr Loff Albrecht vun Brannenborg-Preußen warrt to’n Hoochmeester vun den Düütschen Orden in Preußen wählt In’n Lateran kümmt dat Föffte Laterankonzil tohopen. Paapst Julius II. verbinnt sik in ...

                                               

1512

Selim I. sett sienen Vadder as Sultan vun dat Osmaansche Riek af un regeert nu süms 21. Oktober: Martin Luther warrt Doktor vun de Theologie Florenz blifft nich länger Republiek un kümmt torüch in de Hannen vun de Medici-Familie

                                               

1513

7. Oktober: De Spanier ünner den Befehl vun Ramón de Cardona slaht as een Liddmaat vun de Hillige Liga de Republik Venedig in de Slacht vun La Motta De Spanier kaamt bit nah Florida. Jem ehr Baas Juan Ponce de Leon is de eerste Mann ut Europa, de ...