ⓘ Enzyklopädie. Schon gewusst? Seite 110


                                               

Grietje Kammler

Grietje Kammler is de Baasfroo von dat Plattdüütskbüro van de Oostfreeske Landskupp in Auerk. Kammler is in Emden boren un in Hint opwussen. Se hett 2004 dat Abitur an dat Johannes-Althusius-Gymnasium in Emden maakt un hett denn van 2005 bet 2010 ...

                                               

Klootscheeten

Klootscheeten is en in Noorddüütschland, vör allen an de Küst un up de Eilannen, bekannt Sportoort. Dat gifft dat all siet vööl Johrhunnerten un is bedüüdend öller as dat Boßeln. Dat is en temelk swoor Wurfoort, de Snelligkeit, Kraft un Konzentra ...

                                               

Knakenbreker

En Knakenbreker is volksdömlich en traditschonell alternativ Heilkundler in Oostfreesland. To de Kenntnisse vun en Knakenbreker hörrt bispielswies dat Inrenken vun Gliedmaaten und dat Inrücken vun Wirbel. De Praktiken dorto hebbt de sück sülvst b ...

                                               

Folkert Krey

Folkert Krey weer en Dörpschoolmeester, Organist un Verfaater vun en bekannt Reekenbook för oostfreesch Volksscholen.

                                               

Krummsteert

Krummsteert is de Beteeknung van en oostfreesch Geldstück af dat Johr 1419. De Afstufung weer to de Tiet 1 Daler, 4 Orth Ort oder Gulden 1 Orth, Ort oder Gulden= 46 Krummsteert. Dat weer aber ok so, dat domols verscheden Währungen to glieker Tiet ...

                                               

Landschap van Oostfreesland

De Landschap van Oostfreesland, kört: Oostfreesch Landschap of Oostfreeske Landskupp is en Höhgere Kommunalverband in Neddersassen mit Sitt in Auerk. De umfaat de dree oostfreeschen Landkreise Auerk, Leer un Wittmund un de ebenfalls ostfreesche S ...

                                               

Ocko II. tom Brok

Ocko II. tom Brok weer nah de fröhe Dood vun sien Vader Keno II. tom Brok, Söhn vun Ocko I. tom Brok vun 1417-1427 Oostfreesch Hööftling vun dat Brookmerland un dat Auerker Land in Oostfreesland. Ocko II. tom Brok is de letzte oostfreesche Hööftl ...

                                               

Jabbo Oltmanns

Jabbo Oltmanns ; † 27. November 1833 in Berlin) weer en düütsch Mathematiker un Astronom, Mitarbeiter vun Alexander von Humboldt un Perfesser för anwendt Mathematik in Berlin.

                                               

Jutta Oltmanns

Jutta Oltmanns is in Oostfreesland upwussen un kunn all as Kind ok Plattdüütsch snacken. Neben hör beroplich Tätigkeit in den Verwaltensberiek, fung se 1998 an to schrieven. Intüschen hett se söven histoorsch Romans schreven, dorto noch vööl Kört ...

                                               

Oost-Freesland

Mit de Beteken Oost-Freesland sall en Unnerscheed to Oostfreesland klaar maakt worden. Oostfreesland is de Kuntrei, de fröher to de Graafschupp Oostfreesland hört hett. Dat sünd vandag so de Landkreisen Auerk, Leer un Wittmund un de Stadt Emden. ...

                                               

Oostfreesch Melkschaap

Dat Oostfreesche Melkschaap is en Schaap, wat an un for sik in Oostfreesland tohuse is. Dat passt allerwegens hen un kann goot för ganz verscheden Saken bruukt weern, as för de Produktschoon vun Melk un Kees, man ok för Wull un Fleesch. Düsse Sch ...

                                               

Oostfreesch Platt

Oostfreesch Platt is dat Platt, dat in Oostfreesland proot word. Vun öllers weer dor in Oostfreesland nich Platt, man Oostfreesch proot. Man in’t 15. Johrhunnert hebbt de Lüüd dann anfungen, Platt to proten un mit de Tiet is dat ole Oostfreesch d ...

                                               

Oostfreesche Spraak (Freesch)

Oostfreesch is een van de dree freeske Talen un hett bit vandag blot in dat Saterfreesch overleevt. In d Spraakwetenskupp word dat Oostfreesk ok Oostlauwersk Freesk nömt, um dat van de plattdütske Dialekten utnanner to hollen, de vandag in Oostfr ...

                                               

Oostfreeske Taal (Vereen)

De Vereen Oostfreeske Taal – Vereen för oostfreeske Spraak un Kultur i.V. is en Vereen för dat Fördern un Uphollen van dat Oostfreesk Platt. Sien Stee hett de Vereen in Auerk, Vörsitter is siet 2016 Hans Freese ut Ulbargen. De Vereen wurr an d 31 ...

                                               

Oostfresen

De Oostfresen bünd de oostelk Deel van de freeske Volksgrupp. As Fresen hören se tegen de Dänen, de Sorben un de Sinti un Roma to de anerkennt nationaal Minnerheiden in Dütskland. De Saterfresen bünd Nakomers van Oostfresen, de van d Waterkant in ...

                                               

Örgel vun de Ludgerikark Nörden

De Örgel vun de Ludgerikark Nörden is 1686 bit 1693 vun Arp Schnitger baut wurrn. Se hett 46 Registers, dree Klaviaturen un Pedal. Na de Örgel vun de Jacobikark in Hamborg is disse Örgel in Nörden Schnitgers tweetgröttste Instrument in Düütschlan ...

                                               

Örgellandschap Oostfreesland

De Örgellandschap Oostfreesland is een vun de riekste Orgellandschapen vun de Welt. 90 historische Örgel ut söven Johrhunnerten staan in de 170 ole Karken vun Oostfreesland. 60 historische Örgel stammen noch ut de Tiet vör 1850. Bold all Original ...

                                               

Ossiloop

De Ossiloop is een Loopveranstaltung in Oostfreesland, de sück över dree Week in Mai van een jeden Johr hentreckt. De Etappenloop is in dat Johr 1982 dör Klaus Beyer van SV Holtland in’t Leben roopen wurrn un wurrd van 1. bit 18. Mai 2007 to’n 26 ...

                                               

Overledingerland

Dat Overledingerland maakt de Südoosten van d Landkreis Leer in Oostfreesland ut. De Naam hett de Bedüden "Land over de Leda", de Landstreek südelk van de Stroom Leda. Ind Westen grenzt de Eems dat Overledingerland off. De Lü proten faken oostfre ...

                                               

Petjem

Petjem is en Stadtdeel vun de Stadt Emden in Oostfreesland. Petjem wurr 1972 nah Emden ingemeend un hörr tovör to den Landkreis Leer. An’ 31. Dezember 2010 hemm dor 1.043 Inwahner leevt. De Oort fier in dat Johr 2006 sien 1200-johrig Bestahn. As ...

                                               

Ernst Petrich

All in sien fröh Kindheit is de Familie Petrich nah Leer/Oostfreesland trucken. Nah de Schoolutbilden absolveer Ernst Petrich en umfangriek Maler- un Grafikerutbilden hööftsächlich in Berlin. Dor hett he ok bit to sien Pensionierung 1939 as Lehre ...

                                               

Gerold Rahmann

Gerold Rahmann isn oostfreesischen Ökonom för de Burn. Hei is in Oostfreesland upn Burnhof mit Kooi upwussen, hett sien Abitur in Jever afleggt un in Chöttingen Landweertschop studäiert. 1993 hett he sien Doktor mookt un sik 1999 an de Universitä ...

                                               

Thorsten Schütt

Thorsten Schütt is en düütsch Bildhauer. Schütt hett Technisch Tekner lehrt, hett aber ok all as Bau- un Möbeldischer arbeit. Siet 1998 is he as Bildhauer tätig. Warkutstellungen vun hüm geev dat all in Willemshaven, Hamborg, Berlin, Düsseldörp, ...

                                               

Slott Lütsborg

Dat Slott Lütsborg is en Waterslott in de Gemeend Lütsborg in Oostfreesland. De Slottanlaag is naamsgevend för de Gemeend un besteiht ut en Wahnhuus, en Vörborg un en Park. Dat Slott liggt östlich van de Stadt Nörden un wurr in den Verloop van de ...

                                               

Sophie Karoline von Brandenburg-Kulmbach

Sophie Karoline von Brandenburg-Kulmbach weer en Prinzessin vun Brannenborg ut de Kulmbacher Nebenlinie vun de jüngere Linie vun de fränkisch Hohenzollern un dör Heirat Fürstin vun Oostfreesland.

                                               

Theda Ukena

Theda Ukena weer de Enkelin un Arv vun den Hööftling Focko Ukena storven 1436. Se wurr 1432 in Oldersum as Dochter vun Uko Fockena un Heba, de Dochter vun den Hööftling Lütet Attena vun Dornum, boren. Se weer vermootlich nah hör Grootmoder Theda ...

                                               

Ulrich II. (Oostfreesland)

Ulrich II. hett nah den unverwachten Dood vun sien Bröer Rudolf Christian an 17. April 1628 dat Amt vun den Grafen vun Oostfreesland antreeden. He weer dat fievte Kind ut de tweete Ehe vun den Grafen Enno III. un de Gräfin Anna Prinzessin von Hol ...

                                               

Upstalsboom

De Upstalsboom liggt bi dat Dörp Raah an de Heerstraat vun Auerk na Ollersum in Oostfreesland. In’t Middeloller versammelden sük hier de Afordenten vun de freeschen Seelannen. Se raatslogen över den Landfreden, wo se sik up’t best gegen Feenden v ...

                                               

Wienkoop

Wienkoop weer en Oort Arvpacht speziell in Oostfreesland. In de fröhere Neetiet, weer in Oostfreesland dat Buernland ton grooten Deel in de Hand vun de Landsherrn. Sien Eegendömerstellung kann man mit Bövereegendom middelhoochdüütsch: oberichheit ...

                                               

Leonard Wübbena

Leonard Wübbena is Druckgrafiker un Bildhauer/Metallplastiker vun de gegenwärtig düütsch Bildhaueree.

                                               

Toni Wübbens

Antonie Louise Caroline Wübbens weer en plattdüütsch Schrieverin, de in Oostfreesland upwussen is. Se weer de darte Kind vun de Landdokter Dr. med. Anton Carl Wilhelm Töpfer un de sien tweete Fru Johanna Louise Cornelia Lantzius Beninga un wurr ü ...

                                               

Ossenbrügge

Ossenbrügge is een vun de veer gröttste Städer in Neddersassen un liggt an de Grenz noh Noordrhien-Westfalen. Dor gifft et as graute Industiefirmen: Karmann, Automaker, dat Ossenbrügger Kopper- un Draatwark. Papier wed den Stadtdeel Gretesch make ...

                                               

Niestadt

Niestadt is ene Stadt in dat Bundsland Neddersassen in Düütschland. Se liggt in de Region Hannober un hett 45.657 Inwahners op en Rebeet vun 357 km². Blangen de Stadt Niestadt sülvst höört noch 33 Dörper to de Gemeend: Brase mit Dinstörp Scharrel ...

                                               

Willemshaven

De Stadt Willemshaven is en Stadt in Neddersassen. Se liggt in den ollnborgschen Deel vun Freesland an den Jadebusen. Se woor 1937 mit ene annere Stadt, Rüstringen vereenigd. Un so harr se över 100.000 Inwahners, man vandagen nich mehr. Willemsha ...

                                               

Hehlingen

1876 geev dat en groten Brand in Hehlingen bi den veel Hüüs afbrennt sünd. 1886 geev dat denn de eerste Plichtfüürwehr. De harr lang blot eenfach Warktüüch so as Ammers un Patschen. Eerst 1939 keem de eerste Sprütt. 1943 denn is ut de Plichtfüürw ...

                                               

Wulfsborg

Wulfsborg is en Stadt in’n Oosten vun Neddersassen. De kreisfre’e Stadt is de Sitt vun de Volkswagen-Konzern. Wulfsborg is nah Hannober, Bruunswiek, Ossenbrügge, Ollnborg un Göttingen de sössgröttste Stadt in Neddersassen mit 123.144 Inwahner Sta ...

                                               

Baukem

Baukem is de tweedgröttste Stadt in Westfalen un hett 380.000 Inwohners. Se hett en Universität, de in Westfalen na Mönster un Hagen de gröttste is. Baukem weer in de ole Hanse, man is nu nich in de Niege Hanse. Stadrechten hett Baukem al 1321 kr ...

                                               

VfL Baukem

De VfL Baukem (up hoochdüütsch offiziell Verein für Leibesübungen Bochum 1848 - Fußballgemeinschaft e.V. is en Sportvereen ut Baukem. Siene Anfäng liggt in dat Johr 1848, man in siene hüdige Form is de Vereen eerst ann 15. April 1938 tostanne kam ...

                                               

Bottrop

Bottrop is ene grote Stadt int nördelke Ruhrrebeet, int Vest Riäkelhusen. Gladbeck höör in de 1970er Johren för en korte Tied to Bottrop to. Stadtdelen sünd Batenbrock, Boy, Ebel, de Eigen, Ekel, Feldhausen, Fuhlenbrock, Grafenwald, Hardinghausen ...

                                               

Builefeld

Builefeld is en Stadt in Westfalen inn Nordossen vun Noordrhien-Westfalen. De Kreisfrie Stadt is de gröttste Stadt in de Region Ostwestfalen-Lippe. De Inwahnertahl vun Builefeld överschritt 1930 de 100.000-Grenz un makt de Stadt to en Grootstadt. ...

                                               

De Buabersten fun Builefeld

In Builefeld gaff et erst Büörgermester, läder Üawerbüörgermester un tüskenduür auk buabenrin no Üawerstadtdirekters. Düsser Artikel beschruiwet iare Geschichte.

                                               

Duisborg

Duisborg is ene Stadt in Noordrhien-Westfalen an de Ruhr un de Rhien. Dor leevt bi 488.000 Inwahners. Duisborg is de Stadt vun de DFB-Bundesliga-Vereene MSV Duisburg un FCR Duisburg. Duisborg is in de Hanse. Duisborg hett den gröttsten Stroomhobe ...

                                               

Massenpanik up de Love Parade 2010

De Massenpanik up de Love Parade 2010 is an’n 24. Juli 2010 mank de Besökers vun dat Danzfestival" Love Parade” in Duisborg utbraken. De Panik speel sik af an’n Ingang vun dat Fest-Terrain. 21 Lüde sünd dor bi umkamen un 509 Lüde hefft dor wat bi ...

                                               

MSV Duisburg

De MSV Duisburg is en düütsche Sportvereen ut Duisborg an de Rhien. He is grünnt wurrn an’n 2. Juni 1902 en is besönners künnig för sien Afdeelung Football met Mannschoppen för Mannen en Fruuns. Babenhen gifft dat ook de Sportarten Handball, Hock ...

                                               

Mündelheim

Mündelheim is en olet Fischerdörp in’n groten Rhienbagen twuschen Duisborg-Ruhroort un Düsseldörp-Kaiserswerth bi Stroomkilometer 765. Vun 1929 af an, as de Kommunen nee insorteert wurrn weern, höört Müdelheim na de Verwaltung hen as en Stadtdeel ...

                                               

Revierpark Mattlerbusch

De Revierpark Mattlerbusch is een Erholungspark in’n Duisborger Stadtbezirk Hamborn. De Gedanchte vun de Revierparks geiht trüg up een Kunzept vun de Siedlungsverbands Ruhrkohlenbezirk SVR. Men ümsett wöödt de Idee erst in’n Loop vun de 1970er Jo ...

                                               

Ungelsheim

Ungelsheim is de jungste Stadtdeel vun Duisborg. De Raat harr beslaten, datt he ut Deele vun de Stadtdeele Huckingen un Mündelheim nee tohopenschostert weern scholl, un so is dat denn 1959 ok kamen. Los gahn is dat mit de Geschicht vun den Stadtd ...

                                               

Heinrich Beisenherz

Heinrich Beisenherz was eun Lehrer, Persepter un plattduitsken Schruiver. Heinrich Beisenherz worde den 22. Februar 1881 in Kuel, wat vandage no Düörpm teo höört boren. Heu promoveer 1907 un maak 1908 suin Staatsexamen os eun Lehrer. Naast unnerr ...

                                               

Borbeck (Stadtdeel vun Essen)

Borbeck es en Stadtdeel van Essen en Noordrhien-Westfalen. En Borbeck lewen ca. 14.000 Lüe. Et lett em Nordwesten van Essen tüschen Berge, Baukholt, Schönnebeck, Gasche on Beddingroode. Bedüent send dat Schloss Borbeck, dä St. Dionysius-Kärke on ...

                                               

Borbecksch Platt

Borbecksch Platt es dä Sproke, dä en Essen on Owerhuusen en Noordrhien-Westfalen, Dütschland, gekallt wät. Vandage gätt et nech mä völl Lüe, dä dat Borbecksch spräkt. Dat Borbecksche Platt es ´n Westmönsterländisch Dialekt direk anne Eenheitsplur ...